Toyota kompaniyasida muhandislar yoki menejerlarning bo’r bilan chizilgan halqa (doira) ichida uzoq vaqt kutib turishi TPS ning eng mashhur o’rganish amaliyotlaridan biridir. Ushbu usul ko’pincha Taiichi Ohno tomonidan qo’llanilgani uchun «Ohno Circle» (Ohno halqasi) deb ataladi.
🎯 Asosiy maqsadi:
🟢 Haqiqatni ko’rish (Genchi Genbutsu)
🟢 Jarayonlarni stol ortidan emas, ish joyidan tushunish
🟢 Isrofgarchilikni (muda), beqarorlikni (mura) va ortiqcha yuklamani (muri) payqash
🟢 «Qarash» bilan «ko’rish» o’rtasidagi farqni o’rgatish
Ohnoning nuqtai nazari shunday edi: «Muammolarni aytib bermang. Halqa ichida turing va o’zingiz ko’ring.»
⏳ Halqa ichida nima qilinardi?
Halqa ichida turgan shaxsdan kutiladigan narsalar:
🔶 Harakatlarni kuzatish
🔶 Kutishlarni payqash
🔶 Operatorlarning xatti-harakatlarini kuzatish
🔶 Materiallar oqimini tushunish
🔶 Standartdan tashqari holatlarni (anomaliyalarni) aniqlash
Dastlabki daqiqalarda odatda «hech narsa yo’q» kabi ko’rinadi. Ammo vaqt o’tishi bilan quyidagilar ko’zga tashlana boshlaydi:
⚫ Mikro-kutishlar (kichik to’xtalishlar)
⚫ Keraksiz yurishlar
⚫ Noto’g’ri ritm
⚫ Takrorlanadigan nosozliklar
⚫ Yashirin tor joylar (darboğazlar)
🤔 Xo’sh, juda oddiydek ko’rinadigan bu usul nega shunchalik samarali edi?
Chunki:
⚠️ Inson ongi tezkor yechimga sakrashga moyil.
⚠️ Menejerlar ko’pincha erta tashxis qo’yish xatosiga yo’l qo’yishadi.
⚠️ Haqiqiy muammolar sabr-toqat bilan kuzatishni talab qiladi.
Bu mashq insonni majburan quyidagi holatga kiritadi:
➡ Izohlash yo’q
➡ Yechim ishlab chiqish yo’q
➡ Faqatgina kuzatish
👟 Maydonda (ish joyida) qanday qo’llashingiz mumkin?
🟡 Muhim bir stansiyani tanlang
🟡 O’zingiz uchun ko’rinmas halqa belgilang
🟡 20–30 daqiqa hech narsa qilmasdan kuzating
🟡 Qaydlar oling, izoh bermang
🟡 Takrorlanuvchi anomaliyalarni qidiring
Birinchi urinishda ko’pchilik zerikadi. Ikkinchi urinishda tizim gapira boshlaydi… Buni sinab ko’rishga arziydi. Biz ko’rishni o’rganishimiz kerak…
